نوشابه

ایلام/اسید فسفریک و گاز دی اکسید کربن موجود درنوشابه ها باعث پوکی استخوان می شود

ایلام/اسید فسفریک و گاز دی اکسید کربن موجود درنوشابه ها باعث پوکی استخوان می شود

کارشناس ﻤﺴﺋول تغذیه مرکز بهداشت استان ایلام در گفتگو با خبرنگار وب داگفت: نوشابه های غیرالکلی گازدار، نوشیدنی هایی هستند که عمده ترین ترکیبات آن ها آب، عصاره، شکر و دی اکسیدکربن است. عصاره یا بنیان نوشابه های طعم دار رنگی مجموعه ای از طعم دهنده های مجاز پرتقالی، لیمو، توت فرنگی، رنگ مجاز، امولسیون کننده، اسید سیتریک و سایر اسید های مجاز است.
 مهندس داود علیمردانی در ادامه سخنان خود به انواع نوشابه های مصرفی اشاره کرد و افزود: نوشابه های گازدار نوع کولا مانند کوکاکول و پپسی کولا نوشابه هایی هستند که از مخلوط کردن عصاره با طعم کولا، کارامل و سایر مواد افزودنی به دست می آیند و به رنگ مشکی موجودند .و نوشابه های گازدار طعم دار رنگی مانند فانتا نوشابه های گازدار طعم دار بی رنگ نوشابه ها ی گازدار میوه ای نیز نوشابه هایی هستند که از مخلوط کردن رنگ های مجاز خوراکی و مواد طعم دهنده و سایر مواد افزودنی بدست می آیند.وی در ادامه این مبحث اضافه کرد:علاوه بر انواع یاد شده، نوشابه های دیگری همچون نوشابه گازدار بدون طعم ورنگ مانند آب های معدنی گازدار نوشابه های گازدارمالت(ماﺀ الشعیر)و نوشابه های گازدارکم کالری (سبک) نیز موجود می باشد که این نوشیدنی ها حداقل به میزان 25% کالری کمتری در مقایسه با نوشیدنی ها استاندارد تأمین می کنند. در تهیه این نوع نوشابه ها از شیرین کننده طبیعی و مصنوعی به طورهمزمان استفاده می شود.کارشناس ﻤﺴﺋول تغذیه مرکز بهداشت استان ایلام بیان داشت: در تهیه نوشابه های گازدار رژیمی(بدون قند) از شیرین کننده های مصنوعی استفاده می شود و در صورتی که از شیرین کننده آسپارتام استفاده شده باشد، مصرف آن برای افراد مبتلا به فنیل کتونوری ممنوع است و نوشابه های انرژ ی زا نیز حداقل باید حاوی 25% کالری بیش از سایر نوشیدنی ها باشد به همین علت حاوی مقدار زیادی از انواع قند های طبیعی یا شیرین کننده های مصنوعی هستند .وی در خصوص مصرف نوشابه های ورزشی ابراز داشت:این نوشیدنی ها تأمین کننده آب، انرژی و الکترولیت های مختلف بوده و مصرف آن ها به جبران این مواد از دست رفته به شکل تعریق طی ورزش و فعالیت های بدنی سنگین کمک می کند.کارشناس ﻤﺴﺋول تغذیه مرکز بهداشت استان ایلام درادامه گفت: مصرف نوشابه به دلیل کالری(انرژی) قابل ملاحظه ی آن، در افرادی که دچار اضافه وزن هستند، و یا قصد کنترل وزن دارند باید محدود شود. همچنین در صورت مصرف زیاد از این نوشیدنی، اسید فسفریک و گاز دی اکسید کربن موجود در آن با برداشت املاح از بافت استخوانی سبب پوکی استخوان می شود.مهندس داود علیمردانی در ادامه اظهار داشت: یکی از عمده ترین عوارضی که مصرف این نوشیدنی ها ایجاد می کند، چاقی افراد است که هر 300 میلی لیتر نوشابه حاوی 28 گرم معادل 2 قاشق غذا خوری شکر است و افراط در مصرف نوشابه ها به ویژه نوشابه های ورزشی و ماﺀالشعیر سبب افزایش وزن و چاقی حتی در کودکان و نوجوانان می شود. وی به مضرات استفاده از نوشابه اشاره کرد و افزود: بد غذایی کودکان، افزایش برگشت غذا از معده به مری، پوکی استخوان، سایش دندان هارا می توان نام برد و همچنین عوارض ناشی از کاﻔﺋین نیز با تأثیر بر سیستم عصبی موجب بهم خوردن نظم خواب، بیش فعالی و اعتیاد به مصرف نوشابه می شود.وی در بخش دیگری از سخنان خود توصیه نمود:باید مصرف نوشابه های شیرین گازدار را به حداقل برسانید و تا حد امکان آب سالم و نوشیدنی های تازه طبیعی مانند آب میوه های خانگی را بجای نوشابه های صنعتی بنوشید.علیمردانی اضافه کرد: تا حد امکان از نوشابه های فاقد رنگ و مواد نگهدارنده استفاده کنید و برای جلوگیری از پوسیدگی دندان، بعد از نوشیدن نوشابه، دهان خود را با آب بشویید. همچنین برای کاهش میزان تماس مستقیم نوشابه با دندان ها، نوشابه را با نی بنوشید. در صورت مصرف نوشابه در حجم زیاد، آب کافی نیز بنوشید تا بدن دچار کم آبی نگردد.وی بیان داشت:زنان باردار و شیرده و کودکان از مصرف نوشابه های گاز دار خودداری نمایند. نوشابه های گازدار نباید هنگام فعالیت بدنی شدید و ورزش مصرف شوند زیرا خاصیت ادرار آوری کاﻔﺋین و تعریق حین فعالیت جسی باعث کم آبی می شود.

شقاق مقعد

شقاق مقعد يا فيشر ، همان زخم يا ترك خوردگي انتهاي روده است كه معمولاً با درد و يا سوزش شديد در اين ناحيه همراه است. علت اصلي اين زخمها يبوست است كه به دليل رد شدن مدفوع سفت از اين ناحيه زخم ايجاد شده و در صورت تداوم يبوست بر شدت آن افزوده ميشود، البته اسهال شديد و التهاب روده نيز از علل اين زخمها هستند .
بسياري از بانوان بعد از زايمان يا سزارين به اين مشكل دچار ميشوند كه علت آن اختلال در دفع است كه به دليل شلي عضلات لگن در حاملگي ايجاد ميشود. علامت اصلي اين بيماري درد هنگام اجابت مزاج است كه گاهي با خونريزي همراه است .
اين درد براي بيمارآزار دهنده بوده و گاهي باعث عدم توانائي در دفع ميشود.


درمان: براي درمان اين زخمها هرچه زودتر اقدام شود موفقيت بيشتري در پي خواهد داشت لذا توصيه ميشود به محض اينكه دچار درد و سوزش در اين ناحيه شديد ، اين اقدامات را انجام دهيد:

1- عامل اصلي ايجاد زخم يعني يبوست را از بين ببريد، خوردن سبزيها و ميوه هاي فراوان و يك تا دو قاشق روغن زيتون در روز، و خوردن يك ليوان شير يا آب ولرم در ابتداي روز ميتواند براي رفع يبوست به شما كمك كند.

2-روزي 2 باربه مدت 10 دقيقه در لگن آب گرم بنشينيد ، آبي كه به اين منظور استفاده ميكنيد بايد تميز و گرم باشد ( در حدي كه باعث سوختگي نشود) اما نياز به ماده ضد عفوني يا جوشاندن آب نيست. پس از بلند شدن از لگن به آرامي خود را خشك نموده و از پمادي كه پزشك تجويز مينمايد به مقدار كم فقط در ناحيه ابتداي مقعد(نه داخل آن) استفاده نماييد.( معمولاَ پماد تريامسينولون يا هيدروكورتيزون براي اين مورد توصيه ميشود.)

3-از يك مسكن مانند استامينوفن براي كاهش درد استفاده كنيد زيرا درد شديد باعث گرفتگي عضله‌ي مقعد و تشديد زخم ميشود.

4- از خوردن غذاهاي محرك مانند فلفل، ادويه جات، چائي غليظ ، نسكافه و كاكائو خود داري نماييد.

5- در صورتيكه درد و يا خونرزي با اين اقدامات برطرف نشد در اولين فرصت به پزشك مراجعه كنيد تا اقدام لازم صورت پذي

هموروئید

در ناحيه‏ي انتهاي روده (مقعد)بالشتكهاي كوچك عروقي وجود دارند كه بر اثر عواملي مانند يبوست مزمن متورم شده و در هنگام دفع خون ريزي ميكنند و گاهي نيز اندازه آنها بزرگتر شده و با زور زدن از ناحيه‏ي مقعد بيرون ميزنند. اين بالشتكهاي عروقي را هموروئيد يا بواسير مي نامند.(شکل يک)

شکل (1) : هموروئیدداخلی و خارجی           



همانگونه که در شکل ميبينيد اين برجستگيها ميتوانند در داخل يا بيرون مقعد (قابل ديدن از بيرون ) باشند که بر اين اساس به عنوان هموروئيد داخلي يا خارجي ناميده ميشوند.هموروئيد هاي داخلي در صورتي که بزرگ شوند ،در هنگام دفع از مقعد خارج ميشوند که در اين صورت نياز به عمل جراحي پيدا ميکنند.

علت : در اكثر موارد بر اثر يبوست ايجاد ميشود اما عواملي مانند استعداد خود فرد و سابقه فاميلي ميتوانند مؤثر باشند.



علائم: از نظر شدت هموروئيد چند درجه دارد و علائم بر حسب درجه ابتلا متفاوت است   :



*درجه اول:  بالشتكهاي عروقي كمي متورم شده ان و موقع عبور مدفوع سفت خونريزي ميكنند اما از مقعد بيرون نميزنند



*درجه دوم: بالشتكهاي عروقي بزرگتر شده و هنگام دفع مدفوع سفت از مقعد بيرون آمده و خونريزي ميكنند و وقتي عمل دفع انجام ميشود بدون ايجاد مشكل به داخل برميگردند.





*درجه سوم: بالشتكهاي عروقي انقدر بزرگ شده اند كه در هنگام دفع از مقعد بيرون آمده و دچار تورم ميشوند و پس از اتمام عمل دفع همچنان بيرون ميمانند و فرد مبتلا مجبور ميشود با دست آنها را به داخل برگرداند.

*درجه چهارم : مانند درجه سوم است اما به دليل تورم شديد فرد قادر به باز گرداندن هموروئيد به داخل نيست و درد شديدي ايجاد ميشود كه نياز به اقدام پزشكي اورژانس پيدا ميكند.





درمان:  در مراحل اوليه(درجه يك ودو ) درمان با داروهاي برطرف كننده يبوست و پماد يا شياف نرم كننده صورت ميگيرد و نشستن در لگن آب گرم نيز كمك شاياني به برطرف كردن علائم ميكند ، اگر درمان داروئي مؤثر نبود يا شدت بيماري زياد بود( درجه سه يا چهار ) براي اقدامات ديگر تصميم گيري مي شود . در اين مرحله ميتوان هموروئيد را با استفاده از دستگاه‌ هاي مخصوص يا با عمل جراحي برداشت.



*برداشتن هموروئيد با استفاده از دستكاه:

در اين روش با لوله اي مانند آندوسكوپ داخل مقعد را مشاهده كرده و يك حلقه پلاستيكي مخصوص دور آن مي اندازند كه باعث جمع شدن و در نهايت برطرف شدن اين بالشتكهاي عروقي ميشود .(شكل 2)



شكل 2   



*درمان جراحي:

در اين روش با عمل جراحي هموروئيد را بر ميدارند.بخيه ها قابل جذب هستند و پس از عمل جراح به شما دستوراتي براي جلوگيري از عود ميدهد كه بايد رعايت كنيد.

پيشگيري: مهمترين مسأله در پيشگيري از ابتلاء به هموروئيد ،بر طرف كردن يبوست است. به اين منظور بايداز سبزيجات و ميوه ها به مقدار زياد استفاده كنيد،مايعات به اندازه كافي بنوشيد و ورزش كنيد.

سرطان سینه

سرطان سینه از سالها قبل شایعترین سرطان بانوان بوده و لذا یکی از شناخته شده ترین سرطانهاست و یکی از بیماریهائی است که تحقیقات فراوانی در مورد آن توسط محققین صورت میپذیرد. لذا درمان این بیماری در طی سالها دستخوش تغییرات اساسی شده است. در طی سالها محققین تلاش خود را علاوه بر افزایش تأثیر درمان بر کاهش عوارض ناشی از درمان معطوف کرده اند . سالها قبل تنها عمل جراحی که برای درمان سرطان پستان انجام مشد برداشتن کامل پستان و به عبارتی قطع کامل عضو بود .اما از چند دهه قبل این سؤال برای جراحان پیش آمد که آیا میتوان بدون برداشتن پستان سرطان سینه را درمان کرد؟ اولین اقدامها برای حفظ پستان در درمان سرطان این عضو با شک و تردید انجام گرفت اما پس از آنکه این عمل برای تعدادی از بیماران انجام شد و پیگیری طولانی مدت آنها مؤثر بودن این درمان را ثابت کرد، این روش کم کم به روشی استاندارد برای درمان این سرطان تبدیل شد .

در حال حاضر عمل جراحی حفظ پستان به عنوان روش جراحی پذیرفته شده در درمان شرطان پستان شناخته میشود و اگر تومور سرطانی در پستان پخش نشده باشد و اندازه آن خیلی بزرگ نباشد میتوان پستان را حفظ کرد یا به عبارتی فقط تومور و حاشیه ای از نسوج اطراف آن  را برداشت و بقیه ی پستان را نگه داشت. برای انتخاب این روش شرایطی وجود دارد که عبارتند از:

1- برای جلوگیری از عود تومور در قسمتهای  دیگر پستان باید اشعه درمانی انجام شود یعنی استعداد سرطانی شدن را در نسوج باقی مانده پستان با استفاده از اشعه ایکس از بین ببریم.این کار عوارض زیادی نداشته و به خوبی توسط بیماران تحمل میشود . اشعه درمانی یا رادیوتراپی پس از حفظ سینه در حدود 30 جلسه است که در30 روز متوالی انجام شده و درهر جلسه  در حدود 20 دقیقه اشعه با دوز استاندارد به ناحیه سینه و در صوت لزوم به غدد لنفاوی تابانده میشود . دستگاه های جدید رادیوتراپی که خوشبختانه در کشور ما نیز موجود است دارای امکانات خوبی هستند که عوارض رادیو تراپی را به حد اقل میرسانند.

2-پیگیری دقیق :بیمار باید پس از عمل جراحی تا 5 سال هر 3 تا 6 ماه توسط پزشک جراح تحت نظر باشد تا اگر سلولی از نسوج پستان تمایل به سرطانی شدن پیدا کرد سریعا شناخته شده و درمان شود.
باید گفت که احتمال عود بیماری در بقیه نقاط بدن مانند کبد ، ریه ، استخوان و مغز، با حفظ پستان افزایش نمی یابد اما احتمال عود در محل عمل یا اطراف آن در 10 تا 15 درصد موارد وجود دارد .این احتمال در صورت برداشتن سینه نیز در حد 5 درصد وجود دارد اما همانگونه که مشاهده میشود در هردو روش این احتمال کم بوده و با پیگیری بیمار قابل جبران است لذا بیمار با در نظر گرفتن پیگیری دقیق میتواند این روش را انتخاب کند.
در مورد نتیجه عمل جراحی از نظر زیبائی  خوشبختانه در اکثر مواقع نتیجه رضایت بخش است و با استفاده از روشهای اونکوپلاستی  یا همان تلفیق روشهای جراحی پلاستیک با عمل جراحی حفظ پستان میتوان ظاهر خوبی به بیمار بخشید حتی در برخی موارد مخصوصا در بیمارانی که پستان حجیم و بزرگ یا افتاده دارند نتیجه عمل از سینه قبلی بیمار نیز بهتر است و موجب بهتر  شدن روحیه بیمار میشود . در برخی بیماران مخصوصا آنهائی که حجم سینه ها کم است ممکن است تصحیح بعدی نیاز باشد که تزریق چربی یکی از روشهای تصحیح است.

3- سؤالی که برای بیماران ممکن است مطرح شود این است که آیا نگه داشتن پستان در بیماران مبتلا به  سرطان پستان احتمال عود بیماری را به همراه ندارد و آیا برای ادامه زندگی آنها خطرناک نیست؟ همانگونه که در ابتدای صحبت گفتیم در بیمارانی که با در نظر گرفتن شرایط مناسب این عمل جراحی انتخاب میشود احتمال عود در محل جراحی ( نسج باقی مانده پستان) حدود 10 تا 15 درصد است و مطالعات زیادی نشان داده که این عود زندگی بیمار را به خطر نمی اندازد چون بیمار تحت نظر است و در صورت عود سریعا عمل شده و نسج مبتلا برداشته میشود و بسیاری از بیماران حاضرند برای حفظ سینه خود این مقدار از ریسک را بپذیرند و از ماستکتومی ( برداشتن سینه به طور کامل ) معاف شوند. باید توجه داشت که پزشک جراح باید هنگام برنامه ریزی برای عمل جراحی تمامی این موارد را با بیمار در میان بگذارد تا بیمار با چشم باز و با آگاهی کامل از شرایط درمان و پیگیری های لازم نوع درمان خود را انتخاب کند.برای مثال ممکن است بیماری به دلیل اینکه امکان پیگیری مداوم را ندارد یا از نظر روحی توانائی قبول ریسک حتی به میزان پائین را ندارد ، برداشتن سینه به طور کامل را انتخاب کند حتی اگر پزشک معالج ، او را واجد شرایط نگه داشتن پستان بداند.

4- نکته آخر اینکه  نگه داشتن پستان نیاز بیمار برای شیمی درمانی را افزایش نمی دهد . به عبارت دیگر انجام شیمی درمانی پس از عمل جراحی بستگی به نوع و مرحله تومور دارد و نوع عمل جراحی انجام شده (نگه داشتن یا برداشتن پستان) تأثیری در این تصمیم گیری ندارد.

با توجه به نکات ذکر شده در بالا میبینیم که خانمها نباید از ترس از دست دادن پستان خود از مراجعه به زشک خود داری کنند زیرا در صورت تشخیص سریع و درمان به موقع میتوان عمل جراحی حفظ پستان را انجام داد و تأخیر در درمان این شانس را از بیمار میگیرد.به امید روزی که بانوان عزیز کشورمان با آگاهی کامل به جنگ با سرطان سینه بروند و این بیماری شایع و خطرناک را شکست بدهند.